ELEKTRİK- ELEKTRONİK TEKNOLOJİSİ ALANI

FIELD OF ELECTRICAL AND ELECTRONIC TECHNOLOGY

ALAN HAKKINDA

Elektrik-Elektronik sanayi, küresel düzeyde hızla değişen pazar ve rekabet koşulları nedeni ile sürekli ve dinamik bir gelişim içindedir. Bu özellikleri nedeni ile Elektrik-Elektronik sanayi, stratejik bir sanayi olarak ülkelerin yakın ilgisini çekmekte ve bu sektör için devletler tarafından özel planlamalar yapılmaktadır. Özellikle hızla küreselleşmekte olan bu sektörde rekabet büyük yoğunluk kazanmakta ve sanayileşmiş ülkeler bu sektörün korunması ve rekabet gücünün geliştirilmesi için özel politikalar uygulamaktadırlar.
Elektrik-Elektronik Teknolojileri Alanı alanında yer alan meslek elemanlarını sektörün ihtiyaçları, bilimsel ve teknolojik gelişmeler doğrultusunda gerekli olan meslekî yeterlikleri kazanmış nitelikli kişiler olarak yetiştirmek amaçlanmaktadır.

BU ALANDAKİ MESLEKLER

Bobinaj, Büro Makineleri Teknik Servisi, Elektrikli Ev Aletleri Teknik Servisi, Elektromekanik Taşıyıcılar Bakım Onarım, Güvenlik Sistemleri, Haberleşme Sistemleri, Otomasyon Sistemleri, Yüksek Gerilim Sistemleri, Elektrik Tesisatları ve Pano Montörlüğü, Endüstriyel Bakım Onarım, Görüntü ve Ses Sistemleri

1-BOBİNAJCI Elemanı

BOBİNAJCI Elemanın Tanımı

Bobinajcı, çeşitli doğru akım ve alternatif akım (DA ve AA) elektrik motorları, transformatörler ve diğer özel elektrik makinelerinin arıza tespiti, sarım, bakım, onarım, montaj ve test işlemlerini belirli bir süre içerisinde, kendi başına ve alanındaki teknik gerekliliklere uygun şekilde gerçekleştirme bilgi ve becerisine sahip, nitelikli bir meslek elemanıdır. Ayrıca, çalışma sürecinde elektrik devreleri, manyetik alanlar ve yalıtım malzemeleri gibi konulara hâkim olup, iş sağlığı ve güvenliği kurallarına uygun şekilde görevini yerine getirir.

BOBİNAJCI Elemanın Görevleri

İş planlamasını yapmak,
Elektriksel ölçmeleri yapmak,
Elektrik bağlantılarını yapmak,
Temel düzeyde elektrik hesaplamaları yapmak,
İş organizasyonu yapmak,
Motorun mekanik kısımlarının bakım ve onarımını yapmak,
Elektrik makinelerini seçmek ve bağlantılarını yapmak,
Kolektörlü ve kolektörsüz makinelerin elektriksel bakım ve onarımını yapmak,
Trafo sarımını ve onarımını yapmaktır.

2-BÜRO MAKİNELERİ TEKNİK SERVİS ELEMANI

BÜRO MAKİNELERİ TEKNİK SERVİS ELEMANI Tanımı

Büro makineleri teknik servis elemanı, fotokopi, priport, faks makineleri, nokta vuruşlu yazıcılar, yazar kasalar, lazer yazıcılar, mürekkep püskürtmeli yazıcılar, para sayma makineleri ve benzeri büro cihazlarının her türlü elektrik, elektronik ve mekanik arızalarını tespit etme, bakım, onarım ve montaj işlemlerini belirli bir süre içerisinde, kendi başına ve teknik gerekliliklere uygun şekilde gerçekleştirme bilgi ve becerisine sahip, nitelikli bir meslek elemanıdır. Ayrıca, arıza tespitinde çeşitli test cihazlarını kullanarak doğru teşhis koyabilme, yedek parça değişimi yapabilme ve iş sağlığı ile güvenlik kurallarına uygun şekilde çalışma yetkinliğine sahiptir.

BÜRO MAKİNELERİ TEKNİK SERVİS Elemanın Görevleri

Güvenli çalışma ortamı ve araç gereç sağlamak
Elektrik-elektronik matematiği çözümlerini yaparak elektriksel ve fiziksel büyükleri ölçmek,
El araçları ve temel elektrik malzemelerini kullanmak,
Fotokopi makinesinin sarf malzeme kontrolünü ve temizliğini yapmak,
Priport makinelerinin mekanik ve elektriksel arızalarını tespit ederek onarımını yapmak,
Fotokopi makinelerinin mekanik ve elektriksel arızalarını tespit ederek onarımını yapmak,
Faks makinelerinin mekanik ve elektriksel arızalarını tespit ederek onarımını yapmak,
Yazar kasanın mekanik ve elektriksel arızalarını tespit ederek onarımını yapmak,
Lazer yazıcıların mekanik ve elektriksel arızalarını tespit ederek onarımını yapmak,
Mürekkep püskürtmeli yazıcıların mekanik ve elektriksel arızalarını tespit ederek onarımını yapmak,
Nokta vuruşlu yazıcıların mekanik ve elektriksel arızalarını tespit ederek onarımını ve bakımını yapmak, Kartuş dolumu yapmak,
Para sayma makinesinin mekanik ve elektriksel arızalarını tespit ederek onarımını yapmaktır.

3-ELEKTRİKLİ EV ALETLERİ TEKNİK SERVİS ELEMANI

ELEKTRİKLİ EV ALETLERİ TEKNİK SERVİS ELEMANI TANIMI

Ev ve iş yerlerinde kullanılan soğutma, ısıtma, pişirme, temizlik ve kişisel bakım cihazlarının bakım, onarım ve montaj işlemlerini belirli bir süre içerisinde, kendi başına ve teknik gerekliliklere uygun şekilde gerçekleştirme bilgi ve becerisine sahip, nitelikli bir meslek elemanıdır. Ayrıca, arıza tespiti yapma, gerekli parça değişimlerini gerçekleştirme, test ve kontrol işlemlerini uygulama konularında yetkin olup, iş sağlığı ve güvenliği kurallarına uygun şekilde çalışma sorumluluğuna sahiptir.

ELEKTRİKLİ EV ALETLERİ TEKNİK SERVİS Elemanın Görevleri

Elektrikli ev aletlerinde kullanılan elektrik motorlarının bakım ve onarımını yapmak,
Isıtıcıların bakım ve onarımını yapmak,
Kesiciler ve parçalayıcıların bakım ve onarımını yapmak,
Gazlı ve elektrikli pişiricilerin bakım ve onarımını yapmak,
Temizleyiciler, havalandırıcıların bakım ve onarımını yapmak,
Basit su tesisatı işlemlerini yapmak,
Çamaşır makinelerinin elektrik arızalarının tespit ve tamirini yapmak,
Çamaşır makinelerinin mekanik arızaların tespit ve tamirini yapmak,
Bulaşık makinelerinin elektrik arızalarının tespit ve tamirini yapmak,
Bulaşık makineleri mekanik arızalarının tespit ve tamirini yapmak
Çamaşır kurutucuların arızalarının tespiti ve tamirini yapmak,
Akıllı ev aletlerinin bakım ve onarımını yapmak,
Soğutma sistemlerinin bakım ve onarımını yapmak,
Uygun klima seçimini yapmak,
Klimaların bakım onarım ve montajını yapmaktır.

4-ELEKTRİK TESİSATLARI VE PANO MONTÖRÜ eLEMANI

ELEKTRİK TESİSATLARI VE PANO MONTÖRÜ eLEMANI TANIMI

Elektrik-elektronik alanında çalışan bir uzman, bina içi ve dışı elektrik tesisatlarının kurulumu, bakım ve onarımı ile tüm elektrik panolarının montajı, bağlantısı ve devreye alınması işlemlerini belirli bir süre içerisinde, kendi başına ve teknik gerekliliklere uygun şekilde gerçekleştirme bilgi ve becerisine sahip, nitelikli bir meslek elemanıdır. Ayrıca, elektrik devreleri, kablolama sistemleri, aydınlatma, güç dağıtımı ve güvenlik sistemleri konularında bilgi sahibi olup, iş sağlığı ve güvenliği kurallarına uygun şekilde çalışma yetkinliğine sahiptir.

ELEKTRİK TESİSATLARI VE PANO MONTÖRÜ eLEMANI Görevleri

Elektrik tesisat projelerini çizmek,
Elektrik tesisat borusu ve kanalı döşemek,
Çağırma tesisatlarını yapmak,
Güvenlik tesisatlarını yapmak,
Çağırma ve bildirim, haberleşme bakım onarımını yapmak,
Dağıtım tabloları montajını yapmak,
İç aydınlatma tesisatlarını yapmak,
Dış aydınlatma tesisatlarını yapmak,
Kablo montajı yapmak,
Pano testini yapmak,
Topraklama ve paratoner tesisini yapmak,
Aydınlatma ve priz tesisatı bakım onarımını yapmak,
Kuvvet tesisatını döşemek,
Kuvvet tesisat bağlantılarını yapmak,
Kuvvet tesis iç ve dış aydınlatmasını yapmak,
Pano montaj hazırlığı ve malzeme montajı yapmak,
Bara işlemek,
Kuvvet tesis bakım onarımını yapmak,
Teçhizata etiketleme/kodlama yapmak,
Tesiste/Sahada pano montajı yapmaktır.

5-ELEKTROMEKANİK TAŞIYICILAR BAKIM ONARIM ELEMANI

ELEKTROMEKANİK TAŞIYICILAR BAKIM ONARIM ELEMANı TANIMI

Elektrik-elektronik alanında çalışan bir uzman, her türlü elektromekanik taşıyıcının emniyetli ve sorunsuz bir şekilde çalışmasını sağlamak için bakım, onarım ve arıza tespit işlemlerini belirli bir süre içerisinde, kendi başına ve teknik gerekliliklere uygun şekilde gerçekleştirme bilgi ve becerisine sahip, nitelikli bir meslek elemanıdır. Ayrıca, sistemlerin verimli ve güvenli çalışmasını sağlamak amacıyla gerekli test ve kontrol işlemlerini yapabilme, mekanik ve elektronik bileşenler üzerinde düzenli bakım uygulayabilme yetkinliğine sahip olup, iş sağlığı ve güvenliği kurallarına uygun şekilde çalışır.

ELEKTROMEKANİK TAŞIYICILAR BAKIM ONARIM ELEMANI Görevleri

Elektromekanik taşıyıcıların arızasını belirlemek,
Elektromekanik taşıyıcıların elektrik arızasını gidermek,
Elektromekanik taşıyıcıların mekanik arızasını gidermek,
Elektromekanik taşıyıcıların periyodik bakımını yapmaktır.

6-ENDÜSTRİYEL BAKIM ONARIM ELEMANI

ENDÜSTRİYEL BAKIM ONARIM ELEMANI TANIMI

Elektrik-elektronik alanında, fabrika, atölye ve benzeri işletmelerde bulunan sistemlerin bakım, onarım, montaj ve kurulumu gibi işlemleri gerçekleştiren, aynı zamanda bu süreçlerde karşılaşılan sorunları tanıma ve çözme yeteneğine sahip olan kişidir. Bu nitelikli birey, işletmenin elektriksel altyapısını sağlıklı bir şekilde çalıştırabilmek için gerekli olan tüm işlemleri yerine getirebilecek bilgi ve beceriye sahiptir. Ayrıca, elektriksel ekipmanların arızalarını tespit etme, gerektiğinde tamir işlemleri yapma, sistemlerin periyodik bakımını düzenli aralıklarla gerçekleştirme, elektrikli cihazların güvenli çalışmasını sağlamak için gerekli önlemleri alma, yeni cihaz ve sistemlerin kurulumunu yapabilme gibi birçok görevi yerine getirir. Bu alanda görev yapan bir teknisyen veya mühendis, genellikle gelişmiş teknik bilgi, pratik deneyim ve güvenlik standartlarına tam uyum gerektiren bir uzmanlık alanına sahiptir. Aynı zamanda, arıza tespiti ve çözümü için kullanılan modern test ekipmanlarını etkin bir şekilde kullanabilme yeteneği, bu kişinin verimliliğini artıran bir diğer önemli beceridir. Elektrik-elektronik sistemlerin bakım ve onarımı, sürekli gelişen teknolojiye paralel olarak kendini yenileyen bir alandır, bu yüzden söz konusu kişi, yeniliklere ayak uydurabilme ve alanındaki güncel gelişmeleri takip etme becerisine de sahip olmalıdır.

ENDÜSTRİYEL BAKIM ONARIM ELEMANI Görevleri

DC ve AC devre çözümlerini yapmak,
Lojik devreleri tasarlamak ve kurmak,
Hassas lehimleme ve güç kaynağı işlemlerini yapmak,
Elektronik sistemlerin arızasını tespit etmek,
Elektrik makineleri ve kontrol sistemlerini kullanmak, bunların arızalarını gidermek,
Mikrodenetleyici ile devre dizayn edip sistemi çalıştırmaktır.
Analog devre elemanlarını seçmek,
Dahilî ve haricî tesisatın bakım ve onarımını yapmak,
Bilgisayar ortamındaki işlemleri yapmak,
Sistemlerin arızalarını gidermek,
Dijital elektronik devreleri kurmak,

7-GÖRÜNTÜ VE SES SİSTEMLERİ TEKNİK ELEMANI

GÖRÜNTÜ VE SES SİSTEMLERİ TEKNİK ELEMANI TANIMI

Işık ve seslendirme sistemlerinin montaj, bakım ve onarımı konusunda uzmanlaşmış, aynı zamanda radyo, CRT televizyon, LCD televizyon, plazma televizyon, projeksiyon televizyon, video, müzik seti, ev sinema sistemleri, VCD-DVD player ve kamera gibi elektronik cihazların arıza tespiti ve bakım işlemlerini gerçekleştirebilme bilgi ve becerisine sahip olan kişidir. Bu nitelikli birey, ses ve görüntü sistemlerinin düzgün çalışması için gereken tüm işlemleri bağımsız bir şekilde yerine getirebilir. Özellikle ses sistemlerinin kurulum ve düzenlemeleri, ışık sistemlerinin yerleştirilmesi ve tüm bu cihazların bakım-onarım işlemleri konusunda derin bir bilgiye sahip olup, cihazların arızalarını tespit etme ve bu arızaları etkili bir şekilde giderme konusunda uzmanlık gösterir. Bu kişi, cihazların montajı sırasında kullanılan araçları ve ekipmanları etkili bir şekilde kullanarak, ses ve ışık sistemlerinin doğru bir şekilde çalışmasını sağlar. Ayrıca, televizyonlar, müzik setleri, ev sinema sistemleri ve diğer elektronik cihazların hem yazılımsal hem de donanımsal arızalarını tespit ederek, gerekli onarımları yapar. Arızaların giderilmesi ve cihazların performansının iyileştirilmesi için gerekli olan teknik bilgiye, deneyime ve donanıma sahip bir profesyoneldir. Bu alandaki çalışmalarını belirli bir zaman dilimi içinde, güvenlik önlemlerini dikkate alarak ve yüksek verimlilikle yerine getirebilir. Elektronik cihazların ve sistemlerin doğru çalışmasını sağlamak, sadece teknik bilgi değil, aynı zamanda dikkat, sabır ve titizlik gerektiren bir iştir. Bu nitelikli kişi, hem cihazların günlük kullanımda verimli olmasını sağlar hem de uzun ömürlü olabilmeleri için gerekli bakım ve onarım işlemlerini gerçekleştirir.

GÖRÜNTÜ VE SES SİSTEMLERİ TEKNİK ELEMANI Görevleri

DC ve AC devre çözümlerini yapmak,
Lehimleme ve güç kaynağı ile ilgili işlemleri yapmak,
Bilgisayar kullanmak,
DC ve AC devre çözümlerini yapmak,
Lehimleme ve güç kaynağı ile ilgili işlemleri yapmak,
Analog, dijital devre elemanları ve mikro denetleyici işlemleri yapmak,
Işık sistemlerinin montaj ve kontrolünü yapmak,
Televizyon arızalarını tespit etmek ve arızalarını gidermek,
PC monitör arızalarının tespiti ve onarımını yapmak,
Müzik seti onarımını yapmak,
VCD-DVD oynatıcı arızalarının tespiti ve onarımını yapmak,
Ev sinema sistemini kurmak,
Meslekî çizimleri yapmak ve okumak,
Mikrodenetleyicili sistemleri kullanmak,
Seslendirme sistemini kurmak,
Ses sisteminde arıza tespiti yapmak ve arızayı gidermek,
Oto seslendirme sistemlerinin montajını ve onarımını yapmak,
Işık sistemlerini projelendirmek,
Projeksiyon TV arızalarının tespiti ve onarımını yapmak,
LCD TV arızalarının tespiti ve onarımını yapmak,
Plazma TV arızalarının tespiti ve onarımını yapmak,
Projeksiyon cihazını kurmak,
Oto seslendirme sistemlerinin montajını ve onarımını yapmak,
Kamera arızalarının tespiti ve onarımını yapmaktır.

8-GÜVENLİK SİSTEMLERİ TEKNİK ELEMANI

GÜVENLİK SİSTEMLERİ TEKNİK ELEMANI TANIMI

Binalara ait yangın algılama ve ihbar sistemleri, kapalı devre kamera kontrol güvenlik sistemleri (CCTV), hırsız alarm ve ihbar sistemleri, geçiş otomasyon sistemlerinin tesisi, kurulumu, bakımı ve onarımına ilişkin işlemleri gerçekleştirebilme bilgi ve becerisine sahip nitelikli kişidir. Bu kişi, güvenlik sistemlerinin kurulumu ve işletilmesi konusunda geniş bir teknik bilgiye ve pratik beceriye sahiptir. Yangın algılama ve ihbar sistemleri, yangın tehlikesine karşı erken uyarı sağlamak amacıyla kurulur ve bu sistemlerin doğru bir şekilde kurulması, periyodik bakımlarının yapılması, arızalarının giderilmesi hayati önem taşır. Bu alandaki uzman, yangın alarm sistemlerinin montajı, sensör yerleşimi, alarm bağlantılarının yapılması ve sistemlerin düzgün çalışıp çalışmadığını test etme konusunda deneyimlidir. Kapalı devre kamera güvenlik sistemlerinin (CCTV) kurulumu, yapıların güvenliğini sağlamak adına kritik bir rol oynar. CCTV sistemlerinin kamera yerleşimi, kablolama, kayıt cihazlarının entegrasyonu ve sistemin verimli çalışması için gerekli olan bakımlar, bu nitelikli kişinin uzmanlık alanına girer. Hırsız alarm ve ihbar sistemleri de, binaların güvenliğini sağlayan önemli unsurlardandır. Hırsızlık, izinsiz giriş ve diğer güvenlik tehditlerine karşı koruma sağlamak amacıyla bu sistemlerin kurulumu ve bakımı yapılır. Sistemlerin doğru bir şekilde çalışması, alarm mekanizmalarının etkinliği için gereklidir ve bu alanda uzman bir kişi, tüm bu işlemleri güvenli ve verimli bir şekilde gerçekleştirir. Geçiş otomasyon sistemleri de özellikle güvenlik ve erişim kontrolünde önemli rol oynar. Bu sistemler, binaların belirli alanlarına erişimi kontrol eder ve geçiş otomasyonu ile ilgili tüm işlemleri, kurulumdan bakım ve onarıma kadar, güvenli ve işlevsel bir şekilde yerine getirebilir. Bu nitelikli kişi, yangın güvenliği, güvenlik kameraları, hırsız alarm sistemleri ve geçiş otomasyon sistemlerinin kurulumu ve bakımını yaparak, binaların güvenliğini sağlamaya yönelik önemli bir rol üstlenir. Tüm bu işlemleri kendi başına ve belirli bir süre içerisinde, güvenlik ve verimlilik gözeterek yerine getirme yeteneğine sahiptir.

GÜVENLİK SİSTEMLERİ TEKNİK ELEMANI Görevleri

Yangın algılama ve ihbar sistemleri tesisatı keşif ve projesini yapmak,
Yangın algılama ve ihbar sistemleri tesisatı montajını yapmak,
Kapalı devre kamera kontrol sistemleri tesisatı keşif ve projesini yapmak,
Kapalı devre kamera kontrol sistemi tesisatının montajını yapmak,
İş disiplini ve insan ilişkilerini sağlamak,
Mesleğe ilişkin gelişmeleri takip etmektir.
Hırsız alarm sistemleri tesisatı montajını yapmak,
Geçiş kontrol sistemi tesisatı keşif ve projesini yapmak,
Geçiş kontrol sistemi tesisatı montajını yapmak,
Kurulu sistemlerdeki arıza tespitini ve onarımını yapmak,
Hırsız alarm sistemleri tesisatı için keşif ve projesini yapmak,

9-HABERLEŞME SİSTEMLERİ TEKNİK ELEMANI

HABERLEŞME SİSTEMLERİ TEKNİK ELEMANI TANIMI

Haberleşme teknik elemanı, mobil iletişim cihazlarının kontrol, bakım ve onarımını, uydu ve TV anten sistemlerinin tesisatını, binalarda ve yerel dağıtım şebekelerinde haberleşme tesisatını projeye uygun şekilde döşemek, tesisatın ve cihazların montajını, bakımını ve onarımını yapmak konusunda yetkin ve nitelikli bir kişidir. Bu profesyonel, haberleşme sistemlerinin kurulumu ve işletilmesi ile ilgili geniş bir bilgi birikimine ve pratik beceriye sahip olup, farklı haberleşme teknolojilerinin uygulanması konusunda uzmanlaşmıştır. Mobil iletişim cihazlarının bakımı, düzgün çalışmasını sağlamak ve arızalarını gidermek, günümüzün dijital dünyasında önemli bir görevdir. Bu kişi, cep telefonları, tabletler ve diğer mobil cihazların onarımı ve kontrolü konusunda yetkin olup, cihazların yazılımsal ve donanımsal sorunlarını çözme becerisine sahiptir. Uydu ve TV anten sistemlerinin tesisi, televizyon yayınlarını ve internet erişimlerini sağlamak için büyük önem taşır. Haberleşme teknik elemanı, uydu antenlerinin kurulumu, doğru şekilde yerleştirilmesi, kablolama ve ayarların yapılması işlemlerini gerçekleştirir. Bu alandaki uzmanlık, kaliteli sinyal alımını sağlayacak optimizasyonu yapmak için gerekli teknik bilgiye dayanır. Binalarda ve yerel dağıtım şebekelerinde haberleşme tesisatının döşenmesi, özellikle bina içi internet, telefon ve diğer haberleşme sistemlerinin düzgün çalışmasını sağlamak için kritik bir adımdır. Bu profesyonel, haberleşme altyapısını projeye uygun bir şekilde döşer ve her türlü tesisat işini titizlikle gerçekleştirir. Ayrıca, haberleşme sistemlerinin cihaz montajı, bağlantıların yapılması ve cihazların düzgün çalışmasını sağlamak için bakım ve onarım işlemleri de bu kişinin görevleri arasında yer alır. Bu nitelikli kişi, tüm bu işlemleri, belirlenen süreler içinde ve yüksek güvenlik standartlarına uygun şekilde, kendi başına ve bağımsız bir şekilde gerçekleştirebilir. Yüksek düzeyde teknik bilgi ve beceri gerektiren bu alanda, haberleşme sistemlerinin kurulumu ve bakımı konusunda uzmanlık gösterir.

HABERLEŞME SİSTEMLERİ TEKNİK Görevleri

GSM telefonların arıza tespitini, bakımını ve onarımını yapmak
Telsiz telefonların arıza tespitini, bakımını ve onarımını yapmak,
Mesleğe ilişkin gelişmeleri takip etmek,
Fiziksel ve elektriksel büyüklüklerin ölçümünü yapmak,
Temel elektrik ve elektronik devrelerini yapmak,
Bina içi haberleşme tesisatını projelendirmek ve montajını yapmak,
Bina içi haberleşme tesisatının arıza, bakım ve onarımını yapmak,
Yerel dağıtım şebekesinde kullanılacak malzemelerin tespitini yapmak,
Yerel dağıtım şebekesinin montajını yapmak,
Yerel dağıtım şebekesinin arıza tespitini, bakımını ve onarımını yapmak,
Sistemi kurmak ve kontrolünü yapmak,
Sistem ayarlarını yapmak ve güncelleştirmektir.

10-OTOMASYON SİSTEMLERİ TEKNİK ELEMANI

OTOMASYON SİSTEMLERİ TEKNİK ELEMANI TANIMI

Elektrik-elektronik alanında, otomatik kumanda sistemleri, hidrolik ve pnömatik sistemler, PLC (Programlanabilir Logic Kontrolcü), servomotorlar, robot kolları, mikro denetleyiciler ve SCADA (Supervisory Control and Data Acquisition) sistemleriyle ilgili tüm işlemleri bağımsız bir şekilde ve belirli bir süre içerisinde gerçekleştirme bilgi ve becerisine sahip nitelikli kişidir. Bu profesyonel, çeşitli endüstriyel otomasyon sistemlerinin kurulumu, bakımı ve onarımında derin bir uzmanlığa sahiptir ve her bir teknolojiyi etkin bir şekilde kullanarak yüksek verimlilikle çalışır. Otomatik kumanda sistemleri: Bu sistemler, endüstriyel makinelerin ve üretim hatlarının otomatik bir şekilde kontrol edilmesini sağlar. Bu nitelikli kişi, otomatik kontrol sistemlerini kurar, parametre ayarlarını yapar ve sistemlerin doğru çalışıp çalışmadığını denetler. Hidrolik ve pnömatik sistemler: Endüstriyel makinelerde yaygın olarak kullanılan bu sistemler, sıvı ve gazların basınç altında hareket etmesiyle işlev görür. Bu alandaki uzman, hidrolik ve pnömatik sistemlerin montajını, bakımını ve onarımını yapabilen, bu sistemlerin verimli ve güvenli bir şekilde çalışmasını sağlayan kişidir. PLC (Programlanabilir Logic Kontrolcü): Endüstriyel otomasyon sistemlerinde yaygın olarak kullanılan PLC, cihazların ve makinelerin programlanarak otomatik kontrolünü sağlar. Bu kişi, PLC sistemlerinin programlanması, entegrasyonu ve arıza tespiti konusunda deneyimlidir. Servomotorlar: Bu motorlar, hassas hareket kontrolü sağlamak için kullanılır. Servomotorların kurulumunu ve bakımını yapabilen, arızalarını tespit edebilen ve motorların düzgün çalışmasını sağlayabilen bir uzmandır. Robot kolları: Endüstriyel otomasyonun önemli bir parçası olan robot kollarının programlanması, kurulumu ve bakımını yapabilme yeteneğine sahiptir. Bu uzman, robotların doğru şekilde çalışmasını sağlamak için gerekli yazılım ve donanım bilgisine sahiptir. Mikro denetleyiciler: Elektronik sistemlerin kalbi olan mikro denetleyicilerin programlanması, test edilmesi ve bakımının yapılması bu kişiye aittir. Mikro denetleyiciler, makinelerin ve cihazların beynidir ve bu alandaki uzman, bu sistemlerin düzgün çalışmasını sağlar. SCADA sistemleri: Endüstriyel süreçlerin izlenmesi ve kontrol edilmesi için kullanılan SCADA sistemlerini kurma ve yönetme bilgisine sahip olan bu nitelikli kişi, SCADA sistemlerini veri toplama, izleme ve analiz yapabilme yeteneğiyle etkin bir şekilde yönetir. Bu alandaki profesyonel, otomasyon sistemlerinin kurulumundan bakımına, onarımından optimizasyonuna kadar tüm süreçleri bağımsız bir şekilde ve yüksek güvenlik önlemleri ile gerçekleştirebilir. Ayrıca, endüstriyel süreçlerin verimliliğini artırma ve makinelerin güvenliğini sağlama konusunda önemli bir rol üstlenir.

OTOMASYON SİSTEMLERİ TEKNİK ELEMANI Görevleri

Güvenli, nitelikli çalışma ortamı ve araç gereç sağlamak,
Mesleğe ilişkin gelişmeleri takip etmek,
Meslek hesaplamalarını yapmak,
Ölçme işlemlerini yapmak,
İletken kesitini tespit etmek,
El ve güç aletlerini kullanmak,
Otomatik kumanda sistemini kurmak,
PLC ile sistemi kurup kontrol etmek,
Robotları programlayıp çalıştırmak,
Mikrodenetleyici ile devre dizayn edip sistemi çalıştırmaktır.
Teknik çizimleri yapmak,
Tesisat malzemelerini seçmek,
DA ve AA makinelerini seçmek,
Bilgisayar ortamında gerekli işlemleri yapmak,
Katalog kullanmak,
Sensör seçmek,
Hidrolik ve pnömatik sistemleri kurmak,
Motor sürücü sistemlerini kurmak,
SCADA sistemini kurup sistem programını yapmak,

11-YÜKSEK GERİLİM SİSTEMLERİ TEKNİK ELAMANI

YÜKSEK GERİLİM SİSTEMLERİ TEKNİK ELAMANI TANIMI

Elektrik-elektronik alanında, yüksek gerilim tesislerinin kurulumu, iletim, dağıtım ve koruma sistemlerinin bakım ve onarımıyla ilgili tüm işlemleri bağımsız bir şekilde ve belirli bir süre içerisinde gerçekleştirme bilgi ve becerisine sahip nitelikli kişidir. Bu profesyonel, elektrik enerjisinin üretim, iletim ve dağıtım aşamalarında kritik öneme sahip yüksek gerilim sistemlerinin düzgün çalışmasını sağlamak için gerekli olan tüm işlemleri yerine getirme yeteneğine sahiptir. Yüksek gerilim tesislerinin kurulumu: Bu uzman, yüksek gerilimli elektrik hatları ve tesisatlarının kurulumu, trafo merkezlerinin inşası, jeneratör bağlantıları ve enerji dağıtım sistemlerinin projeye uygun olarak döşenmesi işlemlerini gerçekleştirebilir. Bu süreçlerde, tesisatın güvenli ve verimli bir şekilde kurulması için gerekli teknik bilgi ve deneyime sahiptir. İletim sistemleri: Yüksek gerilimli iletim hatlarının doğru bir şekilde kurulması, enerji akışının kesintisiz ve verimli olabilmesi için büyük önem taşır. Elektrik-elektronik uzmanı, iletim hatlarını döşer, bağlantıları yapar ve sistemin düzgün çalışmasını sağlamak için gerekli bakımları yapar. Dağıtım sistemleri: Elektrik enerjisinin yerel tüketicilere ulaştırılmasını sağlayan dağıtım sistemlerinin kurulumu ve bakımı, bu nitelikli kişinin uzmanlık alanına girer. Dağıtım trafolarının montajı, kablo döşemeleri, şalt sahalarının düzenlenmesi ve bağlantıların yapılması işlemleri, bu uzman tarafından gerçekleştirilir. Koruma sistemleri: Yüksek gerilim tesislerinin güvenliği, koruma sistemlerinin etkin bir şekilde çalışmasıyla sağlanır. Bu sistemler, aşırı yük, kısa devre ve diğer elektriksel arızalara karşı tesisatları korur. Bu alandaki uzman, koruma röleleri, sigortalar ve diğer güvenlik cihazlarının kurulumunu yapar, düzenli bakımlarını gerçekleştirir ve arızaları tespit ederek onarımlarını sağlar. Bu kişi, yüksek gerilimli sistemlerin güvenli ve verimli çalışabilmesi için gerekli tüm işlemleri yerine getirirken, aynı zamanda güvenlik standartlarına uygun hareket eder. Elektriksel ekipmanların montajı, bakımı, onarımı ve test edilmesi gibi işlemleri dikkatli bir şekilde gerçekleştirir, elektriksel sistemlerin olası arızalarını önceden tespit edip çözümler sunar. Bu nitelikli uzman, tüm bu görevleri bağımsız olarak ve zamanında yerine getirme kapasitesine sahiptir.

YÜKSEK GERİLİM SİSTEMLERİ TEKNİK ELAMANI Görevleri

Elektrik enerji üretim ve şalt saha donanımlarını seçmek,
Direkler ve donanımlarının montajını yapmak,
İzolatör ve koruma elemanlarının montajını yapmak,
Havai hat iletkenlerinin montaj ve bağlantılarını yapmak,
Yeraltı hat kablolarını çekmek ve bağlantılarını yapmak,
Yüksek gerilim kumanda elemanlarının montaj ve bağlantılarını yapmak,
Koruma sistem montaj ve bağlantılarını yapmak,
Proje ve şemaları okumak, çizmek,
Ölçü trafoları montaj ve bağlantılarını yapmak,
YG tesislerinde iş ve güç ölçmek,
Dağıtım trafo merkezi bakımını yapmak,
Direkler, hatlar ve panoların bakımını yapmak,
YG tesislerinde arızaları gidermek,
Ölçüm pano montaj ve bağlantılarını yapmak,
AG dağıtım pano montaj ve bağlantılarını yapmak,
Kompanzasyon sistem tasarımı ve hesaplamalarını yapmak,
Kompanzasyon pano montaj ve bağlantılarını yapmak,
Güç trafoları yapı özelliklerini seçmek,
Dağıtım güç trafoları montaj ve bağlantılarını yapmak,
Kısa devre ve toprak kaçağı koruma role montaj ve bağlantılarını yapmak,
Aşırı akım, ısı, bucholz koruma, role montaj ve bağlantılarını yapmak,
DA kaynak ve motor bağlantılarını yapmak,
OG modüler giriş hücresi yerine montaj ve bağlantılarını yapmak,
OG modüler ölçüm hücresi yerine montaj ve bağlantılarını yapmak,
OG modüler çıkış hücresi yerine montaj ve bağlantılarını yapmak,
Kuranportör ve ağ sistemlerinin özelliklerini seçmektır.

MESLEK ELEMANLARINDA ARANAN ÖZELLİKLER

Bu alandaki mesleklerde çalışacak kişilerin; el ve gözlerini eş güdümlü kullanabilen, şekil ve uzay ilişkilerini görebilen, dikkatli ve sorumluluk sahibi olmalıdır; makine ve malzeme ile çalışmaktan hoşlanan, titiz ve özenli olarak çalışabilen, ekip halinde çalışmaya yatkın, soğukkanlı ve sabırlı çalışan, matematik ve fen bilimleri ilgili konularda başarılı, şekilleri doğru algılayabilen, sayılar ve şekiller arasındaki ilişkileri çabuk algılayabilen, teknoloji alanındaki yenilikleri takip eden kişiler olması gerekmektedir. Meslekte çalışacak kişilerin tüm duyu organları işlevlerini tam olarak yerine getirmelidir. El becerisine dayalı bir meslek alanı olduğundan, el ve parmaklarını ustalıkla kullanabilmelidir. Ayrıca titizlik ve özen isteyen bir çalışma gerektirdiğinden kişinin sabırlı, dikkatli ve tedbirli olması gerekir. Mekanik konulara ilgili ve yetenekli, teknik resim çizme ve okuma becerisi gelişmiş alet ve makinelerle uğraşmaktan hoşlanan, sesleri ayırt edebilme yeteneğine sahip, ince ayrıntıları algılayabilen, ekip çalışmasına yatkın, sorumluluk duygusu gelişmiş, fen bilimleri, matematik, bilgisayar ve yabancı dil bilgisine sahip kişiler olması gerekir. Bunların yanında, otomasyon sistemleri, endüstriyel bakım onarım, güvenlik sistemleri, görüntü ve ses sitemleri dallarını seçecek kişilerin devre tasarım yeteneği ve matematiksel konulara ilgi duyan kişiler olmaları gerekir. Elektrik tesisatları ve pano montörlüğü, elektromekanik taşıyıcılar ve yüksek gerilim dallarını seçeceklerin kapalı yer ve yükseklik fobisi olmayan, tırmanma ve uzanma gibi bedensel çalışmaları yapabilecek kadar güçlü ve dayanıklı, sara ve benzeri hastalıkları bulunmayan kişiler olması gerekir.

ÇALIŞMA ORTAMI VE KOŞULLARI

İstihdam edildikleri işletmenin çalışma sahasına (kâğıt, gıda, tekstil, otomotiv, tıp vb.) göre farklı ortam ve koşullarda çalışabilirler. Ortam olarak ev, iş yerleri ve fabrikaların kapalı ve açık mekânları kullanılır. Her türlü hava koşullarında çalışırlar. Aynı zamanda kapalı ortamlarda teknik servis elemanı olarak iş yaparlar. Çalışma ortamı bol ışıklı, sıcak ya da soğuk, gürültülü, kirli olabilir. Çalışırken elektrik çarpması ya da başka tür tehlikelere maruz kalınabilir. Bu nedenle görev yaparken dikkatli ve güvenlik önlemlerini alarak çalışmak gerekir. Bobinajcılar; fabrika ve atölyelerde çalışırlar. Çalışma ortamı temiz, iyi aydınlatılmış ve gürültüden uzaktır. Bobinajcı görevini kısmen ayakta yürütür ve işi birinci derecede malzeme ve makinelerle ilgilidir. Büro makineleri teknik servis elemanları; çalışmalarını, teknik servis hizmeti veren kuruluşlarda, işletmelerin kendi içinde oluşturdukları teknik servis departmanlarında, makinenin kullanım yerinde ya da büro makineleri imalatı yapan fabrikaların üretim biriminde yürütürler. Gerekli beceriyi kazandıktan sonra kendi işyerlerini de açabilirler, Gürültüden uzak temiz ve çok ağır olmayan bir iş ortamına sahiplerdir. Ayrıca büro makinelerinin periyodik bakımları için yerinde ve seri hizmet vermek gerektiğinden sık seyahat gerektirebilir. Elektrikli ev aletleri arıza bakım onarım elemanları; çalışmalarını evlerde ve bakım onarım atölyelerinde yürütürler. Sürekli hareketlilik ve değişik iş ortamlarında çalışma gerektiren bir meslektir. Elektrik tesisatları ve pano montörleri; inşaatlarda, elektrik santrallerinde, şantiyelerde, ev ve iş yerlerinde çalışırlar. Çalışma ortamı tesisatın kurulduğu yere göre değişmekle beraber genellikle kapalı ortamlarda görev yaparlar. Elektrik dağıtım sistemlerinde çalışırken değişik hava koşullarında, yüksek yerlere tırmanarak zor şartlarda çalışmaları gerekebilir. Görevlerini yaparken dikkatsiz davranmaları önemli kazalara yol açabilir. İşin gerektirdiği güvenlik önlemleri (kask, emniyet kemeri, çizme, eldiven, tulum v.s) altında çalışmak zorundadırlar. Elektrik tesisatları ve pano monitörlerinin çalışma ortamı; elektromekanik taşıyıcılar bakım onarım elemanı; genellikle çok katlı binalarda, kapalı mekânlarda bu sistemleri üreten iş yerlerinde ve inşaatlarda çalışırlar. Çalışma ortamı asansör, yürüyen merdiven/yol ve vinç montajında, iskele üzerinde, asansör boşluğunda güç pozisyonlarda çalışırlar. İşin gerektirdiği güvenlik önlemleri (kask, emniyet kemeri, eldiven, çizme, tulum vs.) altında, gerektiğinde kaynakçılarla koordineli çalışırlar. Elektromekanik taşıyıcılar ve çalışma ortamları; endüstriyel bakım onarım elemanları; istihdam edildikleri işletmenin çalışma sahasına (kâğıt, gıda, tekstil, otomotiv, tıp vb.) ve işletme içerisindeki makine parkının durumuna göre, açık veya kapalı alanlarda gerekirse dar mekânlarda iş önlüğü, baret eldiven v.b kullanarak çalışırlar. Endüstriyel bakım onarımcının çalışma ortamı; görüntü ve ses sistemleri teknik servis elamanları; radyo, televizyon bakım onarımı, müzik seti ve CD bakım onarımı, video bakım onarımı, tuner, uzaktan kumanda, parça bakım onarımı şeklinde kendini göstermektedir. Ayrıca, otomobillerin elektronik aksamındaki seslendirme sistemi, oto-radyo ve teyplerinin bakım onarım işlerini de radyo ve televizyon bakım onarımcıları yapmaktadır. Kapalı mekânlarda, uygun koşullarda çalışılmaktadır. Ayrıca sinema, tiyatro, konser salonları, stadyum, açık hava tiyatroları çalışma alanları olabilir. Güvenlik sistemleri teknik elemanı; ortam olarak ev, iş yerleri ve fabrikaların kapalı ve açık mekânları kullanılır. Her türlü hava koşullarında çalışırlar. Genelde yeni kurulan bina ve mekânların güvenlik sistemlerini kurduklarından değişik mekânlarda çalışırlar. Bu meslek daha çok küçük ölçekli işletmeler tarafından yürütülmektedir. Haberleşme sistemleri elemanları; daha çok binalarda ve yüksek yerlerde sistem kurulumu üzerine çalışırlar. Her türlü hava koşulunda çalışmaktadırlar. Aynı zamanda kapalı ortamlarda teknik servis elemanı olarak iş yaparlar. Otomasyon sistemleri elemanları; endüstriyel üretim yapan, modern teknolojiye sahip atölye, fabrika ve laboratuvar ortamlarında çalışırlar. Genelde hareketli ve zevkli bir çalışma ortamları vardır. Sürekli problem çözme ve tasarım işlemleri ile karşılaşırlar. Motor kontrol üniteleri, endüstriyel ağlar, ölçüm/kontrol sensor sistemlerinin kurulumu, PLC tabanlı kontrol sistemlerinin kurulması ve programlamasının yapıldığı ya da kompleks bir sistemin sürücü, PLC veya bir kontrol elemanı ile kumanda işlemlerinin yapıldığı işletmelerde çalışırlar. Görevleri diğer çalışanlarla iş birliğini gerektirir. Çalışma ortamı bol ışıklı, sıcak ya da soğuk, gürültülü, kirli olabilir. Çalışırken elektrik çarpması ya da başka tehlikelere maruz kalınabilir. Endüstriyel otomasyon teknisyenleri çalışırken meslektaşlarıyla, işçilerle, makine mühendisleri, elektrik mühendisleri, elektronik mühendisleri, sistem mühendisleri ve kontrol mühendisleri ile iletişim hâlindedir. Otomasyon sistemleri çalışma ortamı; yüksek gerilim sistemleri teknik elamanları; elektrik üretim iletim, dağıtım kurum ve kuruluşlarında, yüksek gerilim şantiyelerinde, fabrikaların, toplu konutların, büyük alışveriş merkezlerinin metro vb. yerlerin trafo merkezlerinde çalışırlar. Çalışma ortamları açık havada her türlü doğa şartlarında, kapalı ortamlarda ve yer altındadır. Elektrik dağıtım sistemlerinde çalışırken değişik hava koşullarında, yüksek yerlere tırmanarak zor şartlarda çalışmaları gerekebilir. Görevi yaparken dikkatsizlik önemli kazalara yol açabilir. Orta ve yüksek gerilim sistemlerini projesine uygun olarak döşemek, bakım ve onarımını yapmak bu mesleği icra edenlerin görev alanına girmektedir.

ÇALIŞMA ALANLARI VE İŞ BULMA OLANAKLARI

Ülkemizde bu alanın altında yer alan mesleklerinde iş bulma imkânı oldukça fazladır. Özellikle sanayinin gelişmiş olduğu bölgelerde bu meslek elemanlarına yoğun şekilde ihtiyaç duyulmaktadır. Kamuya ve özel sektöre ait kurum ve kuruluşların ilgili birimlerinde istihdam edilmektedirler. İşletmelerin teknik servislerinde, fabrikalarda, büyük ölçekli firmaların teknik departmanlarında çalışabilir veya kendi iş yerlerini açabilirler. Bobinajcılar, genellikle elektrik ve elektronik sanayi işletmelerinde, elektrik makineleri imal eden iş yerlerinde, montaj birimlerinde ve servis atölyelerinde çalışırlar. Özellikle sanayinin gelişmiş olduğu illerde meslek elemanlarına yoğun bir şekilde ihtiyaç duyulmaktadır. Bobinajcılık mesleği günümüzde çoğunlukla küçük ölçekli iş yerlerinde yapılmaktadır. Bu meslek elemanı, sanayi motorları, beyaz eşya ve oto elektrik motorları, transformatör vs. her türlü bobinli elektrik makinelerinin bobinlerinin sarımını yapar. Büro makineleri teknik servis elemanı; büro makineleri yetkili servislerinde, büro makineleri üreten işletmelerde ve kendi iş yerinde çalışabilir. Büro makineleri bakım ve tamircisi görevini atölyede, evlerde ve büro makineleri kullanılan mekânlarda yürütür. Bu nedenle, bulunduğu kent veya kazalarda devamlı hareket halindedir. İşin değişik mekânlarda yapılması hareketlilikten ve değişiklikten hoşlanan kimselere ilginç gelebilir. Çalışma hafta içi normal çalışma saatleri içinde yürütüldüğü gibi mesai saatleri dışında taşabilir. Kişi birinci derecede makinelerle ilgilidir. Ancak, evlerde ve bürolarda alet ve makine sahipleri ile firmada ise diğer çalışanlarla etkileşim halindedir. Elektrikli ev aletleri teknik servis elemanı; elektrikli ev aletlerinin yetkili servislerinde, elektrikli ev aletleri üreten işletmelerde ve kendi iş yerinde çalışabilir. Elektrikli ev aletleri bakım ve tamircisi görevini atölyede, evlerde ve elektronik alet kullanılan mekânlarda yürütür. Bu nedenle, bulunduğu kent veya kazalarda devamlı hareket halindedir. İşin değişik mekânlarda yapılması hareketlilikten ve değişiklikten hoşlanan kimselere ilginç gelebilir. Çalışma hafta içi normal çalışma saatleri içinde yürütülür. Kişi birinci derecede aletlerle ilgilidir. Ancak, evlerde alet ve makine sahipleri ile bağlı olduğu firmada diğer çalışanlarla etkileşim halindedir. Elektrikli ev aletlerinin bakım onarımı çoğunlukla arızalı parçaların değiştirilmesi şeklinde yapılmaktadır. Ancak, özellikle ithal ürünlerde, zaman zaman yedek parça teminindeki zorluklar ve parçanın yenisi ile değiştirilmesinin yüksek maliyetli olması nedeniyle onarım yoluna da gidilmektedir. Bu meslekte, arıza tespiti ve arızanın giderilmesi yanında müşteri ilişkileri de giderek daha fazla önem kazanmaktadır. Elektrik tesisatçılığı ve pano montörlüğü; elektrik tesisatları ve pano montörlerinin iş bulma olanakları oldukça geniştir. Özel sektöre ait işletmelerde çalışma olanakları bulabildiği gibi küçük ölçekli işletmelerde de çalışabilir. Kanunlarda belirlenen şartları yerine getirmeleri durumunda, kendi işyerlerini açabilmektedirler. İstihdam durumu, inşaat sektörüne bağlı olarak değişebilmektedir. Pano montörü olarak çalışan kişiler tesisat işlemlerinin, atölye, sistem ya da makinenin çalıştırılması ile ilgili yüzü ile ilgilenirler. Temel işlemler, mekanik montaj, bara işleme, kablo montajı ve pano testi gibi alanlarda ihtisaslaşma görülebilmektedir. Bu alanda çoğunlukla küçük ölçekli işletmelerin faaliyet gösterdikleri gözlenmektedir. Elektromekanik taşıyıcılar bakım ve onarım elemanı; istihdam durumu modern kentleşmeye paralel olarak gün geçtikçe artmaktadır. Özel asansör uygulamaları, insan asansörleri, yük asansörleri, şantiye asansörleri, santral vb. açık arazide kullanılan özel amaçlı asansör imalatı, montajı ve bakım ve onarım servislerinde çalışabilirler. Türkiye?de özellikle kentlerdeki hızlı nüfus artışı ve çok katlı yapılaşma sonucunda asansörlere olan talep giderek artmaktadır. Asansör talebindeki artışla birlikte, bu alanda faaliyet gösteren elemanlara olan talep de artmaktadır. Meslekte istihdam olanakları, teknolojik gelişmeleri izleyebilme ile doğrudan orantılıdır. Meslekte yetişmiş eleman sıkıntısı olduğu gözlenmektedir. Büyük ölçekli işletmelerde, asansör montörü, asansör bakım elemanı ve asansör arızacısı olarak üç ayrı uzmanlık alanı görülmekte, ancak küçük ölçekli işletmelerde montaj ve bakım onarım aynı kişiler tarafından yapılabilmektedir. Endüstriyel bakım onarım elemanının, iş bulma imkânları oldukça fazladır. Kamu ya da özel sektöre ait kurum ve kuruluşların elektrikle ilgili birimlerinde, elektrik santrallerinde, fabrikalarda, şantiyelerde ayrıca, güç elektroniği, PLC yazılım ve uygulamaları, ölçüm/kontrol sensor sistemleri onarımı, elektronik AC, DC sürücü (driver) üniteleri onarımı, otomasyon sistemleri bakımı, elektronik kart onarımı, endüstriyel ağlar, enstrümantasyon ve elektromekanik gibi alanlarda istihdam edilmektedirler. Kendi iş yerlerini açabilir ya da fabrikalarda bakım onarım elemanı olarak istihdam edilebilirler. Büyük ölçekli işletmeler genellikle elerindeki standart kapsamında tanımlanan tüm görevleri yapan endüstriyel bakım onarım elemanı istihdam ederken küçük ölçekli işletmeler özellikle cihazların ayarını yapma, baskılı devre hazırlama gibi işleri bu hizmetleri elektronik bakım onarım firmalarından satın almaktadır. Görüntü ve ses sistemleri teknik elemanı, teknik servislerde, cihazların üretiminin yapıldığı fabrikalarda, bu sistemlerin yaygın olarak kullanıldığı büyük ölçekli firmaların teknik departmanlarında çalışabilir veya kendi iş yerini açabilir. Bazen arızaya cihazın bulunduğu yerde müdahale gerektiğinden, kişi bulunduğu kent veya kazalarda hareket halindedir. İşin değişik mekânlarda yapılması hareketlilikten ve değişiklikten hoşlanan kimselere ilginç gelebilir. Güvenlik sistemleri teknik elemanı, ülkemizde son yıllarda yaygınlaşan dallardan biridir. Bu konuda nitelikli elemana olan ihtiyaç sürekli artmaktadır. Güvenlik sistemleri konusunda çalışan firmalarda iş bulunabileceği gibi kanunlarda belirlenen şartları yerine getirmeleri durumunda, kendi işyerlerini açabilmektedirler. Haberleşme sistemleri teknik elemanı, değişik büyüklükteki iş yerlerinde çalışmaktadırlar. Genellikle kamu veya özel şirket, fabrika ve konutlarda haberleşme sistemleri kurmakta, kurulan haberleşme santralinin ve tesisatının bakım ve onarımını yapmakta, telefon makinelerini onarmaktadır. Büyük ölçekli işletmeler ve resmî kurumlardaki elektro-mekanik santrallerin ekonomik ömrünü tamamlaması ve küçük ve orta ölçekli işletmelerde uygun maliyet, kolay kurulum ve kullanım kolaylıkları gibi nedenlerle gerek büyük ve gerek orta ölçekli işletmelerde mesleğin istihdam durumu giderek genişlemektedir. Otomasyon sistemleri elemanı, petrokimya, gıda, otomotiv, elektronik vb. sektörlerde, daha çok otomatik cihazların bulunduğu büyük, orta ve küçük ölçekli işletmelerde teknisyen olarak görev yaparlar. Mesleğin eğitimine aday olan kız öğrencilerin oranı %10-20 arasındadır. Kamuda görev alınmak istenildiğinde; Daimi İşçi Sınavı (DİS) ya da Kamu Personeli Seçme Sınavı?nda (KPSS) başarılı olmak ve tercih sıralaması sonunda mesleği ile ilgili açık kadrosu bulunan bir kamu kurumuna atanmaya hak kazanmak gerekmektedir. Daha çok endüstrinin gelişmiş olduğu bölgelerde ve ileri teknolojinin kullanıldığı işletmelerde iş bulma olanağı yüksektir. Mesleklerinde iş bulma sorunu olduğunda ya da işsiz kalmaları hâlinde elektrik ve elektronik teknisyenlerinin yaptığı işlere de aday olabilirler, bilgisayar programcılığı yapabilir, makinelerin otomasyon programlarını hazırlayabilirler. Yüksek gerilim sistemleri teknik elemanı, bu alanda özellikle sanayisi gelişmiş bölgelerde iş bulma imkânları oldukça fazladır. Kamuya ve özel sektöre ait kurum ve kuruluşların orta ve yüksek gerilimle ilgili birimlerinde, fabrikalarda, elektrik santrallerinde ve son yıllarda yaygınlaşan özel enerji üretim şirketlerinde iş bulabilir. Ayrıca özel proje taahhüt bürolarında proje çizimi yapabilirler. Mesleğin istihdam durumu, sanayinin gelişmesine bağlı olarak değişebilmektedir.

MESLEK EĞİTİMİNİN VERİLDİĞİ YERLER

Meslek eğitimi; Meslek Liselerinin (ML; AML; TL ve ATL) Elektrik-Elektronik Teknolojisi Alanında diploma programları ile Mesleki Eğitim Merkezleri, Halk Eğitim Merkezleri ve çeşitli yaygın eğitim kurumlarında sertifika programlarıyla verilmektedir. Liseden sonra, yüksek öğrenime geçiş sınavını başaranlar lisan programlarına devam edebilirler. Ayrıca YÖK uygulaması devam ettiği sürece meslek yüksekokullarının ilgili bölümüne sınavsız geçiş yapabilirler. Meslek yüksekokulunu bitirenler, dikey geçiş sınavı ile lisans programlarına geçebilirler. Elektrik-elektronik alanında öğrenim gören öğrenciler, 2547 sayılı Kanunun 45. maddesine 4702 sayılı Kanun ile eklenen E bendi uyarınca mezun olduklarında sınavsız yerleştirilebilecekleri meslek yüksek okulu programları aşağıda belirtilmiştir:
İtfaiyecilik ve Yangın Güvenliği
Elektrik
Elektronik Haberleşme
Endüstriyel Elektronik
Endüstriyel Otomasyon
Ev Cihazları Teknolojisi
Mekatronik
Otomotiv
Termik Santral Makineleri
Biyomedikal Cihaz Teknolojisi
Elektrik-Elektronik Teknikerliği
Elektronik Haberleşme (Uzaktan Eğitim)
Endüstriyel Elektronik(Uzaktan Eğitim)
Endüstriyel Otomasyon(Uzaktan Eğitim)
Hidroelektrik Santralleri
Mekatronik (Uzaktan Eğitim)
Radyo ve Televizyon Tekniği
Termik Santrallerde Enerji Üretimi
Bu programlarda meslek yüksekokuluna devam eden öğrenciler, öğrenim süreleri sonunda girecekleri dikey geçiş sınavı ile belirlenen kontenjandan faydalanarak lisans programlarına geçiş yapabilirler. Lisans öğrenimine başlama hakkını elde eden öğrencilere üniversiteleri tarafından Lisans Öğrenimine Hazırlık Programı uygulanır.